We zijn tot maart 2026 gesloten voor bezoek. Uiteraard zijn wij wel telefonisch of per mail bereikbaar.

Openingstijden: Maandag t/m vrijdag 11.00 – 17.00 uur. Zaterdag en zondag 12.00 – 17.00 uur. Open tot 31 oktober.

Openingstijden:
Maandag t/m vrijdag 11.00 – 17.00 uur.
Zaterdag en zondag 12.00 – 17.00 uur.

Ontdek ons

Welkom in de verborgen tuinen van Den Helder.

Hortus Overzee is een publiek toegankelijke botanische tuin, gelegen in de binnenstad van Den Helder op slechts enkele minuten lopen van het station. Verscholen tussen de huizen van de Indische buurt bevindt zich een verrassende groene oase vol bijzondere planten, sfeervolle kassen en verborgen tuinen.

Eenmaal binnen ontdekt de bezoeker een grote verscheidenheid aan in- en uitheemse plantensoorten van over de hele wereld. De grootste trekpleister is de unieke Japanse Tuin met stromend water, natuurstenen bruggetjes, koikarpers, schildpadden en een grote vijver. Samen met de andere tuinonderdelen, de historische kassen en de gezellige horeca met winkel vormt Hortus Overzee een plek van rust, verwondering en inspiratie. 

Naast botaniek biedt de Hortus ook ruimte voor cultuur, educatie en ontmoeting. De tuin vormt een bijzondere locatie voor wandelingen, workshops, fotoreportages, trouwerijen en kleinschalige evenementen.

Hortus Overzee is goed bereikbaar met trein, bus en eigen vervoer en vormt een verrassende bestemming voor bezoekers van alle leeftijden — een exotische wereld verborgen in het hart van Den Helder.

Hortus Overzee in Den Helder herbergt een rijke verzameling exotische bomen en planten, ondergebracht in historische kassen en thematische buitentuinen. De oorsprong van deze collectie ligt in de tweede helft van de vorige eeuw, toen het terrein nog dienstdeed als gemeentelijke kwekerij van Den Helder.

De geschiedenis van het complex gaat echter verder terug. Sinds het einde van de middeleeuwen brachten wereldreizigers exotische planten en bomen mee uit verre, warme streken. Om deze (sub)tropische soorten vorstvrij te laten overwinteren werden oranjerieën gebouwd: verwarmde en beschutte plantenkassen die aanvankelijk vooral te vinden waren bij paleizen, landhuizen en botanische tuinen. Door de opkomst van kwekerijen werd het begin twintigste eeuw ook voor gemeenten mogelijk om exotische planten toe te passen in plantsoenen en parken.

Ook de gemeente Den Helder sloot zich hierbij aan. In 1939 werd aan de Soembastraat een nieuwe gemeentelijke kwekerij aangelegd, inclusief de karakteristieke Palmkas. Hier werden kuipplanten overwinterd die ’s zomers het straatbeeld van Den Helder sierden, onder andere bij het Nationaal Reddingsmonument en in het voormalige Julianapark.

Binnen de kwekerij ontstonden bijzondere verzamelingen van onder meer cactussen en orchideeën. Een deel van deze planten werd meegebracht door opvarenden van Helderse marineschepen uit verre delen van de wereld. Juist deze verbinding met Den Helder als zeevarende stad en marineplaats vormt nog altijd een belangrijk thema binnen de collectie en identiteit van Hortus Overzee.

De stichting Oranjerie De Groene Parel werd opgericht op 9 maart 1993. Tussen 1995 en 2000 werd het complex ingrijpend gerestaureerd en vernieuwd. De oorspronkelijke ijzeren kasconstructies werden grotendeels vervangen door staalconstructies, terwijl karakteristieke onderdelen van de historische Palmkas behouden bleven. Op de oude spanten is nog altijd de naam van fabrikant ‘Krupp’ zichtbaar. Ook andere historische elementen op het terrein herinneren aan het verleden, zoals een oude betonnen kweekbak, een Helderse gaslantaarn, een pottenhok met rode kweekpotjes en een doopvont uit 1746.

Vanaf 22 april 2017 draagt het botanische complex officieel de naam Hortus Overzee. Daarmee werd de ontwikkeling voltooid van voormalige gemeentelijke kwekerij naar een moderne botanische tuin, waarin natuur, cultuur, historie en maritieme verhalen samenkomen.

In de Oranjerietuin bevindt zich bovendien een historische gedenkplaat uit 1923, aangeboden door de burgers van Den Helder ter gelegenheid van het 25-jarig jubileum van H.M. Koningin Wilhelmina of the Netherlands. De Palmkas zelf werd in de jaren negentig aangewezen als gemeentelijk monument en vormt nog altijd het historische hart van Hortus Overzee.

Vanaf het begin speelt de sociale en maatschappelijke functie een belangrijke rol binnen Hortus Overzee. Door de beschutte ligging en de bijzondere aard van het beheer ontstond al vroeg het idee om stadsbewoners voor wie een reguliere baan niet vanzelfsprekend is, een zinvolle en inspirerende werkplek te bieden. Deze maatschappelijke doelstelling vormt inmiddels al meer dan 30 jaar een belangrijk onderdeel van de identiteit van de Hortus.

Werken in het groen, het onderhouden van de collecties en het gastvrij ontvangen van bezoekers creëren een werkomgeving waarin tijdsdruk, doelmatigheid en winstgevendheid niet de belangrijkste factoren zijn. Juist deze omgeving blijkt in de praktijkruimte te geven aan persoonlijke ontwikkeling, samenwerking en betrokkenheid. Iedereen werkt vanuit eigen talenten en mogelijkheden gezamenlijk aan het onderhouden en verder ontwikkelen van Hortus Overzee.

De Hortus is daarmee veel meer dan alleen een botanische tuin: het is een plek waar natuur, cultuur en mensen samenkomen. De waardering van bezoekers uit heel Nederland voor de collecties, de sfeer en de culturele activiteiten draagt zichtbaar bij aan trots en verbondenheid onder de medewerkers en vrijwilligers. Hortus Overzee is daarmee letterlijk én figuurlijk mensenwerk.

Daarnaast vervult de Hortus een belangrijke rol in het behoud van cultureel erfgoed. Door de transformatie van voormalige gemeentelijke kwekerij naar botanische tuin zijn historische kassen, collecties en verhalen behouden gebleven voor toekomstige generaties. Tegelijkertijd sluit deze duurzame manier van hergebruik aan bij hedendaagse begrippen als circulariteit en sociale inclusie — waarden die al vanaf het ontstaan in het karakter van de Hortus verweven zijn.

In de sfeervolle horecagelegenheid van het entreegebouw kunnen bezoekers — ook zonder verder bezoek aan de Hortus — terecht voor koffie, thee en kleine versnaperingen. Bij mooi weer biedt het buitenterras een rustige plek om midden in het groen te ontspannen.

Voor liefhebbers van verse muntthee is er keuze uit meer dan vijftien verschillende soorten verse munt, elk met een eigen geur en smaakbeleving.

Winkel

In het entreegebouw bevindt zich tevens een kleine verkoopruimte waar diverse zadenmengsels, binnen- en buitenplanten en bijzondere tweedehands plantenboeken verkrijgbaar zijn.

Tentoonstellingen

Gedurende het seizoen worden in de Hortus regelmatig wisselende tentoonstellingen georganiseerd, passend bij natuur, cultuur en botanische thema’s. In het seizoen zijn er bijzondere tentoonstelling te bewonderen in het entreegebouw en de omliggende ruimtes.

Hortus Overzee is niet alleen een botanische stadstuin met een rijk aanbod aan planten, kassen en thematuinen, maar ontwikkelt zich steeds meer tot een stadcultuurtuin: een plek waar natuur en cultuur samenkomen.

Naast de botanische functie organiseert de Hortus uiteenlopende culturele activiteiten, zoals concerten voor kleine ensembles, lezingen, tuintheaterfestivals, workshops en filosofische bijeenkomsten. Deze activiteiten versterken de beleving van de tuin als ontmoetingsplek en inspireren bezoekers op meerdere niveaus.

Binnen het programma zijn een aantal terugkerende evenementen te vinden, waaronder de Japanse zondag en de Indonesische dag. Tijdens deze dagen staat niet alleen de tuin, maar ook de bijbehorende cultuur, tradities en soms ook de eet- en drinkcultuur centraal.

In de zomer is er extra aandacht voor Japan, waarbij de Japanse zondag bezoekers meeneemt in een brede beleving van Japanse natuur, cultuur en sfeer binnen de setting van de Hortus.